عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )

218

كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )

جهانيانست ، برّهم و فاجرهم . لا يمنع كافرا لكفره و لا عاصيا لعصيانه . سوم رحمت است بمعنى - شفقت - كقوله تعالى وَ جَعَلَ بَيْنَكُمْ مَوَدَّةً وَ رَحْمَةً چهارم بمعنى - لطف - كقوله تعالى فَبِما رَحْمَةٍ مِنَ اللَّهِ لِنْتَ لَهُمْ پنجم رحمت بمعنى - عفو و مغفرت - كقوله تعالى - كَتَبَ رَبُّكُمْ عَلى نَفْسِهِ الرَّحْمَةَ ششم رحمت است بمعنى - بهشت - و ذلك فى قوله - وَ أَمَّا الَّذِينَ ابْيَضَّتْ وُجُوهُهُمْ فَفِي رَحْمَتِ اللَّهِ . هفتم رحمت گفت و مراد به آن رسول خدا است و ذلك فى قوله - وَ ما أَرْسَلْناكَ إِلَّا رَحْمَةً لِلْعالَمِينَ هشتم رحمت است بمعنى - باران - و هو فى قوله - هُوَ الَّذِي يُرْسِلُ الرِّياحَ بُشْراً بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهِ . نهم رحمت است بمعنى - قرآن - و هو قوله شِفاءٌ لِما فِي الصُّدُورِ وَ هُدىً وَ رَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ . دهم رحمت است بمعنى - نعمت - چنانك درين آيت گفت فَلَوْ لا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَتُهُ لَكُنْتُمْ مِنَ الْخاسِرِينَ اى فلو لا نعمة ربكم لصرتم من المغبونين الذين خسروا الرحمة و استوجبوا العذاب . النوبة الثالثة - قوله تعالى : - إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ الَّذِينَ هادُوا - الآية ، هر چند كه كوشيدند و رنجها در ديندارى كشيدند آن احبار جهودان و رهبان ترسايان ، و چندانك توانستند در راه مجاهدت و رياضت رفتند و نفس خود را از شهوات و مألوفات باز داشتند و از دنيا و دنيا داران يكبارگى عزلت گرفتند ، و صومعه‌ها بر خود زندان كردند ، با اينهمه كه كردند ضايع است سعىهاى ايشان ، بل كه حقيقت خود آنست كه تا به محمد ايمان نيارند و او را برسالت و نبوت استوار نگيرند ، آن عبادتها ناكرده كرده گير و آن طاعتها ناپذيرفته . روش دينداران و مقامات و احوال دوستان هم بر اين نسق نهادند ، تا بقيتى از علايق بريشانست دعوى ايشان دريافت نسيم دوستى هذيانست . المكاتب عبد ما بقى عليه درهم . تا هست ترا بنزد تو تكيه گهت * مغرور دو عالمى و كار تبهت تو تكيه بر پنداشت خود زنى ، و سوداها در سر گيرى و غوغاها در دل ، و ستور نفس را از راندن هيچ شهوت باز نگيرى ، آن گه طمع دارى كه با مردان راه در ميدان